DI HUẤN CỦA BÁC HỒ TRONG NGÀY THỦ ĐÔ GIẢI PHÓNG

Đoàn xe chở các chiến sĩ Đại đoàn 308 tiến qua phố Hàng Đào trong niềm hân hoan chào đón của hàng vạn người dân trong ngày giải phóng Thủ đô 10/10/1954 (Nguồn: Thông tấn xã Việt Nam)

Ngày Giải phóng Thủ đô 10/10/1954 là một dấu mốc lịch sử vô cùng quan trọng, đánh dấu sự kiện Hà Nội sạch bóng quân xâm lược, mở ra một kỷ nguyên mới cho đất nước. Trong những ngày tháng lịch sử ấy, Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc Việt Nam, luôn dành cho Hà Nội tình cảm đặc biệt, sự quan tâm sâu sắc và những lời căn dặn quý báu. Từ những ngày tháng hoạt động cách mạng sôi nổi cho đến lúc Người đi xa, Hà Nội luôn là hình ảnh thân thương, là “Trái tim của cả nước” trong trái tim Người.

Tình cảm bao la của Bác Hồ dành cho Hà Nội

Suốt cuộc đời hoạt động cách mạng đầy gian lao và hy sinh, Bác Hồ đã bôn ba khắp năm châu bốn biển, nhưng nơi Người luôn hướng về và gắn bó sâu nặng nhất chính là quê hương Việt Nam, mà Hà Nội – Thủ đô ngàn năm văn hiến – là nơi Người đã có những cống hiến to lớn, nơi Người soạn thảo và đọc bản Tuyên ngôn Độc lập khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, và phát lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến, Lời kêu gọi đồng bào và chiến sĩ cả nước : “Không có gì quý hơn độc lập, tự do”…

Ngay cả khi rời xa Hà Nội để lãnh đạo cuộc kháng chiến, lòng Bác vẫn luôn hướng về đồng bào Thủ đô. Bác đã bày tỏ niềm vui mừng khôn xiết khi được trở về bên đồng bào sau 8 năm xa cách, và khẳng định: “Muôn dặm một nhà, lòng vui mừng khôn xiết kể!” [1].

Trong suốt hành trình cách mạng, Bác Hồ đã có hàng trăm bài viết, bài phát biểu, thư từ gửi đến Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Hà Nội. Người không chỉ quan tâm đến những vấn đề vĩ mô, chiến lược mà còn đi sâu vào những chi tiết nhỏ nhặt, thiết thực nhất trong đời sống của người dân Thủ đô. Bác luôn mong muốn Hà Nội trở thành một “Thủ đô bình yên, tươi đẹp, mạnh khỏe cả về vật chất và tinh thần” [2], một nơi “an cư lạc nghiệp” cho nhân dân. Ba chữ “Thủ đô ta” mà Bác thường xuyên dùng để gọi Hà Nội chứa đựng biết bao tình cảm yêu thương, gần gũi, sự gắn bó sâu nặng và niềm tin tưởng tuyệt đối vào “trái tim của cả nước”.

Di huấn quý báu trong ngày Thủ đô giải phóng

“Lời kêu gọi nhân ngày Thủ đô giải phóng” đăng trên báo Nhân Dân số 236, ngày 9-10/10/1954 của Chủ tịch Hồ Chí Minh. (Nguồn: Báo Nhân dân)

Trong bài viết “Lời kêu gọi nhân ngày Thủ đô giải phóng” đăng trên báo Nhân Dân số 236, ngày 9-10/10/1954, Bác Hồ đã có những lời căn dặn sâu sắc, mang tầm vóc lịch sử, định hướng cho sự phát triển của Hà Nội sau ngày giải phóng: “Chính phủ ta đã về Thủ đô. Hiện nay, việc quan trọng nhất của Thủ đô là giữ vững trật tự, an ninh. Có giữ vững trật tự, an ninh, thì nhân dân Thủ đô mới an cư, lạc nghiệp… Cả nước nhìn về Thủ đô ta. Thế giới trông vào Thủ đô ta. Tất cả chúng ta phải ra sức giữ gìn trật tự, an ninh, làm cho Thủ đô ta thành một Thủ đô bình yên, tươi đẹp, mạnh khỏe cả về vật chất và tinh thần” [3].

Lời căn dặn này không chỉ mang ý nghĩa thiết thực trong việc giữ gìn an ninh, trật tự xã hội sau chiến tranh mà còn thể hiện tầm nhìn xa trông rộng của Bác. Đây không chỉ là niềm vui chiến thắng mà còn là một lời nhắc nhở sâu sắc về trách nhiệm, đạo đức và tinh thần đoàn kết dân tộc Việt Nam. Một Thủ đô “yên bình, tươi đẹp, thân thiện” không chỉ là niềm mong ước của người dân Hà Nội mà còn là hình ảnh đại diện cho cả đất nước trên trường quốc tế. Với vị thế là “trái tim của cả nước”, Hà Nội có trách nhiệm làm gương, là đầu tàu cho cả nước trong mọi mặt. Lời kêu gọi của Chủ tịch Hồ Chí Minh nhân ngày Thủ đô giải phóng là định hướng, là kim chỉ nam cho toàn dân trong công cuộc xây dựng Thủ đô và đất nước trong thời kỳ hòa bình.

Trong Lời phát biểu trong buổi tiếp đại biểu nhân dân Thủ đô Hà Nội, Bác kêu gọi: “phấn đấu làm cho mọi ngành hoạt động của Thủ đô ngày thêm phát triển, để làm gương mẫu, để dẫn đầu cho nhân dân cả nước ta trong công cuộc củng cố hòa bình, thực hiện thống nhất, hoàn thành độc lập và dân chủ trong khắp nước ta; để xây dựng một đời sống sung sướng, tươi đẹp, thái bình mãi mãi cho con cháu chúng ta” [4]. Đây là một chỉ dẫn quan trọng của Bác đối với sự phát triển của Thủ đô Hà Nội. Điều này đòi hỏi Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Hà Nội phải không ngừng nỗ lực, đoàn kết, thi đua lao động sản xuất, xây dựng kinh tế, phát triển văn hóa, giáo dục, góp phần đưa đất nước tiến lên.

Hà Nội hôm nay thực hiện lời Bác dạy

Hơn 70 năm trôi qua kể từ ngày Hà Nội hoàn toàn giải phóng, những lời căn dặn của Bác Hồ vẫn còn nguyên giá trị và là kim chỉ nam cho sự phát triển của Thủ đô. Hà Nội ngày nay đã thực sự trở thành một thành phố “yên bình, tươi vui và phồn thịnh” như mong ước của Bác.

Về an ninh, trật tự, Hà Nội luôn là một trong những địa phương đi đầu cả nước, đảm bảo an toàn cho người dân và du khách. Về kinh tế, Hà Nội đã có những bước phát triển vượt bậc, đóng góp quan trọng vào sự phát triển chung của đất nước, trở thành trung tâm kinh tế, văn hóa, giáo dục, khoa học kỹ thuật hàng đầu. Về văn hóa, Hà Nội không chỉ gìn giữ và phát huy những giá trị văn hiến ngàn năm mà còn tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại, trở thành thành phố “sáng tạo”, “vì hòa bình” được UNESCO vinh danh.

Từ “cả nước nhìn về Thủ đô ta, thế giới trông vào Thủ đô ta”, Hà Nội đang từng bước khẳng định vị thế của mình, trở thành điểm đến hấp dẫn của nhân dân trong nước và bạn bè quốc tế. Hình ảnh những nguyên thủ quốc gia, khách du lịch quốc tế tự tin dạo bước trên phố phường Hà Nội, thưởng thức ẩm thực, khám phá văn hóa…, đã minh chứng cho sự bình yên, an toàn và thân thiện của Thủ đô Hà Nội.

Hà Nội hôm nay đã trở thành một trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa và giáo dục hàng đầu của cả nước. Từ một Thủ đô bị tàn phá bởi chiến tranh, Hà Nội đã vươn mình mạnh mẽ với diện mạo đô thị hiện đại, hệ thống giao thông ngày càng hoàn thiện, đời sống nhân dân ngày càng nâng cao. Những công trình như tuyến đường sắt đô thị, khu đô thị mới, trung tâm thương mại hiện đại… phản ánh sự đổi thay từng ngày của Thủ đô. Tuy phát triển nhanh chóng, Hà Nội vẫn giữ gìn được bản sắc văn hóa ngàn năm văn hiến, trở thành biểu tượng của sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại. Đây là minh chứng sống động cho thấy những lời dạy của Người đã và đang được toàn dân thực hiện một cách trọn vẹn.

Kỷ niệm 71 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 – 10/10/2025) là dịp để chúng ta cùng nhau ôn lại những trang sử hào hùng, tưởng nhớ công ơn to lớn của Chủ tịch Hồ Chí Minh và các thế hệ cha ông đã hy sinh xương máu để giành lại nền độc lập, tự do cho dân tộc. Đồng thời, đây cũng là thời điểm để mỗi người dân Hà Nội, mỗi người con đất Việt tiếp tục phát huy tinh thần yêu nước, đoàn kết, ra sức thi đua lao động, học tập, xây dựng Thủ đô ngày càng giàu đẹp, văn minh, hiện đại, xứng đáng là “trái tim của cả nước”, xứng đáng với niềm tin yêu và những lời căn dặn quý báu của Bác Hồ kính yêu./.

Chú thích:

[1]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị Quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, tập 9, tr.79. [2]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, tập 9, tr.78. [3]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, tập 9, tr.77-78. [4]. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, tập 9, tr.91

VƯƠNG NGA

MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ HÀ NỘI NGÀY NAY